Chỉ truyền dịch với sự giám sát của bác sĩ hoặc điều dưỡng - Ảnh: N.C.T.

Ghé một hiệu thuốc bình dân trên phố Cầu Giấy, Hà Nội hỏi mua chai dịch truyền, cô nhân viên nhà thuốc lập tức giới thiệu ba sản phẩm, ngoài hai chai dịch truyền dạng nước muối 9 phần ngàn, còn có chai dung dịch màu vàng như nước pha viên vitamin C sủi bọt, trên nhãn phụ ghi nhập khẩu từ Đài Loan, nhãn chai thuốc lại ghi nhà phân phối là một công ty ở Myanmar! Theo cô bán hàng, đây là đạm hoa quả, giá chỉ 33.000 đồng/chai, truyền để bồi bổ sức khỏe, mát và đẹp da, các bà các chị đang dùng nhiều...

Loạn truyền dịch

Chị Trần Thị Bích Hồng ở Thanh Xuân (Hà Nội) có thể coi là “con nghiện” dịch truyền. Nhà có người ốm, sốt, bất kể bệnh gì, nguyên nhân do đâu, mức độ ra sao, đã đến mức suy kiệt phải truyền dịch hay không, chị Hồng cũng giục đi...truyền dịch. Cách của chị là mời y tá gần nhà hay y tá quen, mua chai truyền dịch, dây, kim truyền ở hiệu thuốc về nhà và... truyền.

Chị Hằng, một y tá ở trạm y tá phường, cũng hay được mời đến các gia đình trong khu vực quận Cầu Giấy chị ở để truyền dịch. Thôi thì đủ kiểu truyền, cụ già truyền đạm cho khỏe, em bé tiêu chảy, sốt thì cho truyền nước, các chị em truyền “đạm hoa quả”, vừa bồi bổ sức khỏe vừa đẹp da... Dịch truyền giờ rất rẻ, mua đâu cũng có, truyền vào ăn uống có kém thì người vẫn không sút, da dẻ sáng đẹp, ai cũng thích, nhất là các chị em độ tuổi thích làm đẹp.

Thế nhưng khi chúng tôi gặp PGS.TS Nguyễn Đăng Hòa, giám đốc Trung tâm Theo dõi phản ứng phụ của thuốc (Trung tâm ADR, ĐH Dược Hà Nội), TS Hòa giật mình bởi cách suy nghĩ đơn giản của chị em. “Đúng là đang có tình trạng loạn truyền dịch. Bố mẹ già yếu, không ăn được cho truyền chai đạm; thấy cụ già nhà hàng xóm sau truyền đạm trông có vẻ khỏe cũng... mua đạm về truyền cho bố mẹ mình!

Về nguyên tắc, tất cả thuốc tiêm, truyền là thuốc bán theo đơn, phải có bác sĩ chỉ định mới được sử dụng, nếu không có thể ảnh hưởng đến tính mạng. Như chai dịch truyền đạm là đạm thủy phân, là kháng nguyên; truyền chai thứ nhất, thứ hai không vấn đề gì nhưng đến chai thứ ba kháng thể chống lại kháng nguyên, người bệnh có thể tử vong” - ông Hòa khuyến cáo.

Làm đẹp bằng thực phẩm là tốt nhất

Theo một dược sĩ làm việc tại Bộ Y tế, “đạm hoa quả” là cách nói của thị trường, thực tế sản phẩm này là dịch truyền có bổ sung vitamin. Nếu ăn uống được, tốt nhất nên bổ sung vitamin bằng cách ăn uống các thực phẩm tốt, đảm bảo vệ sinh thực phẩm và chất lượng dinh dưỡng.

Còn PGS.TS Nguyễn Đăng Hòa nhấn mạnh đến yếu tố mất an toàn của tình trạng truyền dịch tại nhà hoặc tự ý truyền dịch. Theo PGS Hòa, từ đầu năm 2010 đến nay Trung tâm ADR nhận được hơn 300 báo cáo về các trường hợp gặp phản ứng phụ của thuốc, chủ yếu là sau khi điều trị bằng kháng sinh hoặc các thuốc kháng viêm (corticoid). Ngay giữa tháng 4 này, tại Bình Định có hai anh em ruột là học sinh lớp 8 và lớp 6 tử vong sau khi truyền dịch tại nhà nhân viên y tế, mặc dù nguyên nhân tử vong chưa được xác định, nhưng không thể coi thường tính mạng mà truyền dịch tại nhà.

Theo ông Hòa, không thể lường hết mọi phản ứng phụ của thuốc. Mỗi sản phẩm dịch truyền có chỉ định riêng, dung dịch nước muối 9 phần ngàn bù nước trong trường hợp tiêu chảy, mất nước, mất điện giải. Dịch truyền đạm sử dụng trong trường hợp bệnh nhân suy kiệt... Nhưng bệnh nhân ở nhà thì làm sao xác định được mất nước, mất điện giải, suy kiệt đến mức độ nào và cần bù hay chưa.

Chưa kể truyền dịch tại nhà nếu gặp phản ứng phụ sẽ khó cứu chữa do không đủ thiết bị y tế. “Chỉ truyền dịch nếu có y lệnh của bác sĩ và sự giám sát của bác sĩ hoặc điều dưỡng, nhưng người dân còn coi thường nguyên tắc đó, phản ứng có hại là tất yếu” - PGS Hòa nhấn mạnh.

TTO

Sáng, khoa cấp cứu tiếp nhận bệnh nhân nữ Đ.Q., 29 tuổi, ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Chị vào viện vì vùng da ở đầu gối trái dày lên và đen lại, không thể mặc váy đi làm. 

Chị nói cách đây một tháng bị tai nạn giao thông nhẹ, té đập gối trái xuống đất, vùng gối trái sưng bầm và có vết thương rách da hơi sâu, chiều dài gần 1cm lẫn đất cát, kèm theo trầy xước da xung quanh chỗ rách. Về nhà, chị rửa sạch bằng nước máy rồi tự mua thuốc oxy già rửa vết thương, sau đó lấy bông gòn ép chặt vào vết thương rồi dùng băng keo dán chặt. 

Chị rửa vết thương bằng oxy già được ba ngày rồi ngưng. Vết thương theo thời gian cũng lành, nhưng tại chỗ lành có mưng mủ. Những ngày tiếp theo mủ lại xì ra, rồi vùng da lành dày lên và đen lại trông rất mất thẩm mỹ. Đến lúc này chị mới đi khám. 

Các bác sĩ cho biết chị đã bị hoại tử da do nhiễm trùng. Nguyên nhân là chị chăm sóc vết thương rách da không đúng cách (không đi khám từ đầu, bông gòn không còn vô trùng nữa vì là loại cũ đã lột bao lâu ngày). Các bác sĩ tư vấn cắt bỏ da vùng hoại tử, sau cắt sẽ để lại vùng khuyết da. Tiếp theo sẽ rạch tạo vạt da để vá lại che vùng khuyết da.

Để tránh những hậu quả xấu không đáng có, khi da bị trầy, rách, bạn chú ý chăm sóc như sau. Đối với vết thương trượt, xước, sây sát da nông, vết thương thường tự lành. Rửa sạch vết thương bằng xà phòng và nước ấm. Lấy hết dị vật như đất cát bám trên vết thương. Dùng thuốc rửa oxy già hay thuốc sát khuẩn betadine pha loãng để rửa vết thương. Sau đó thấm khô vết thương bằng gạc vô khuẩn. Dùng gạc vô khuẩn băng vết thương.

Với vết thương rách xước da sâu: xử trí như trên rồi vào bệnh viện. Bác sĩ sẽ thăm khám rồi rửa vết thương, có thể khâu vết thương nếu cần thiết. Sau đó cho bạn về uống thuốc và hướng dẫn cách chăm sóc vết thương, dặn bạn chích ngừa uốn ván.

Với vết thương rách da đơn thuần: rách da, thương tổn lớp mỡ dưới da, cân cơ không bị tổn thương. Băng ép cầm máu rồi vào viện sớm trước sáu giờ, bác sĩ sẽ sát khuẩn, cắt lọc, khâu vết thương, có thể có dẫn lưu dưới da tùy độ sâu của vết thương. Sau đó tùy vào độ sâu, độ dài vết thương, khả năng nhiễm trùng, bạn có thể nhập viện hoặc được về uống thuốc, hẹn ngày cắt chỉ và được bác sĩ hướng dẫn cách chăm sóc vết thương đã khâu, dặn bạn chích ngừa uốn ván. Nếu vào viện muộn hơn sáu giờ, bác sĩ sẽ cắt lọc, để hở, khâu lần hai.

Với vết thương sâu, vào qua cân đến lớp cơ, băng ép cầm máu rồi vào viện ngay. Các bác sĩ cho bạn nhập viện và khâu vết thương liền.

(Theo BS TRẦN MẠNH HÀ - VNDOC's Blog viết)

Cài miếng vải lót vào mũ bảo hiểm trước khi đội lên đầu - Ảnh: N.C.T.

Gàu là một vấn đề nhỏ nhưng có khi gây phiền toái khó chịu cho nhiều người lớn. Tuổi thường có gàu là từ 16-50. 

Gàu có biểu hiện là trên da đầu có ít vảy mịn nhỏ kèm theo triệu chứng ngứa ngáy khó chịu, nhất là khi da đầu bị ẩm ướt, ra nhiều mồ hôi. Những nghiên cứu gần đây đã giúp làm sáng tỏ hơn việc phát sinh gàu.

Đầu tiên là tuổi thường gặp nhiều gàu nhất khoảng 20, nam giới bị nhiều gàu hơn nữ giới. Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng chất nội tiết androgen có thể đóng một vai trò tạo ra nhiều lớp vảy ở da đầu cũng như làm tăng tiết nhiều chất nhờn ở da. Từ 50 tuổi trở về sau, gàu giảm dần song song với việc giảm lượng androgen. Ở những người có sự gia tăng bài tiết chất nhờn hoặc sau tuổi dậy thì, chất nhờn bám vào lớp vảy và tạo thành lớp vảy dày. Sự phát triển này kéo dài dễ gây bệnh viêm da tiết bã (Seborrheic dermatitis).

Rớt vảy màu trắng

Ở thế kỷ 19, người ta cho rằng vi khuẩn là nguồn gốc gây ra gàu, nhưng sau đó nhiều nhà nghiên cứu đã tìm ra nguyên nhân phát sinh gàu đó là vi nấm có tên Pityrosporum ovale, hay còn gọi là Malassezia furfur. Vi nấm này thường gặp trong không khí, trên da đầu và da nói chung. Bình thường P.ovale không gây ra triệu chứng hoặc bệnh lý gì, tuy nhiên khi gặp điều kiện thuận lợi nào đó như thay đổi độ ẩm của da, độ pH... thì gây ra ngứa. P.ovale còn tác động vào chất nhờn biến nó thành axit béo, axit béo này gây ngứa ngáy, khó chịu ở một số người. 

Ở da đầu bình thường có khoảng 25-35 lớp tế bào chết đã bị keratin hóa và dính sát vào nhau. Ở da đầu có gàu thì lớp sừng nhiều hơn 10 lớp tế bào, sắp xếp bất thường không còn dính vào nhau nên dễ bong ra. Vì vậy khi da đầu càng có nhiều P.ovale thì hiện tượng này càng dễ phát sinh hơn.

Triệu chứng thường gặp ở người có gàu là vảy rớt ra có màu trắng mịn khi gãi hoặc vén tóc sẽ thấy có ít vảy nhỏ. Đối với người có da đầu nhờn hoặc ẩm ướt thì vảy bám dính với da đầu hơn. Nhưng một triệu chứng thường gặp là ngứa.

Khó khỏi hẳn

Với sự hiểu biết mới về gàu, nhiều nhà sản xuất đã nghiên cứu và đưa ra nhiều loại dầu gội đầu có chứa thành phần như sau:

• Dung dịch có chứa hắc ín (polytar), loại dầu này thích hợp với người có nhiều chất nhờn.

• Selenium sulfide: có tác dụng làm giảm sự phát triển nhanh của thượng bì, diệt vi nấm. Tên thương mại là Selsun, Head & Shoulders (Intensive treatment).

• Zinc Pyrithione (ZPT) (Head & Shoulders, Clear, Rejoice...): đây là loại dầu gội đầu thông dụng nhất. Tác dụng của chất này là diệt nấm P.ovale, chống viêm và chống tác động của chất androgen trên vùng da đầu. Loại mạnh hơn chứa 2% ZPT gấp đôi lượng bình thường (Head & Shoulders, Intensive Solutions).

• Ketoconazole (Nizoral, Dezor, Haicneal): đây là loại thuốc gội đầu có tác dụng diệt vi nấm P.ovale rất tốt.

Dầu gội đầu trị gàu chỉ giải quyết được triệu chứng tạm thời, không có tác dụng chữa trị khỏi hẳn gàu được, vì da đầu thường được tạo ra liên tục và việc nhiễm vi nấm P.ovale trong không khí, môi trường tiếp xúc rất dễ xảy ra.

Nên chọn loại dầu gội nào mà thấy sau khi gội xong thì da đầu sạch, hết gàu lâu. Dầu gội đầu sản xuất trong nước cũng có thể hơi khác với loại cùng tên được sản xuất ở nước ngoài. Nếu có gàu thường xuyên thì phải gội đầu nhiều lần trong tuần: 1-2 ngày/lần đối với dầu gội bình thường chứa ZPT, đối với thuốc Ketoconazole thì 1-2 lần/tuần.

Giữ da đầu thoáng mát

Cần giữ da đầu thoáng mát, sạch sẽ, không nên dùng chung khăn lau, đội mũ, lược chải đầu chung, nằm chung gối.

Mới gội đầu xong không nên đội mũ hoặc đi ngủ ngay, cần để cho tóc thật khô. Cần tránh dùng xà bông cục để gội đầu vì loại này không có khả năng làm sạch gàu được.

Đối với mũ bảo hiểm, mặt trong mũ bảo hiểm là môi trường nhiều vi nấm, vi trùng có thể phát triển trong đó. Hiện nay, một số nơi đã có bán miếng vải lót bên trong mũ bảo hiểm, hằng ngày có thể gắn vào và tháo ra để giặt, phơi nắng, ủi trước khi sử dụng. Đây là một trong những cách để phòng ngừa, hạn chế nhiễm nấm ở da đầu khi phải thường xuyên đội mũ bảo hiểm.

Cần lưu ý là không phải ngứa da đầu đều do gàu gây ra. Một số bệnh hoặc nguyên nhân khác cũng gây ngứa da đầu như: viêm nang tóc, á sừng, vảy nến, chàm, viêm da tiếp xúc, tiểu đường, chấy tóc, yếu tố tâm lý - thần kinh... Do đó, khi bị ngứa ở da đầu kéo dài cũng cần đi khám bệnh để tìm ra nguyên nhân và chữa trị cho chính xác hơn.

(VNDOC 's Blog - Theo báo Tuổi Trẻ)

Khô da là một tình trạng rất hay gặp khi da bị lão hóa, hoặc bị tác động bởi môi trường độc hại như khói thuốc, hóa chất...

Bình thường, cơ thể luôn bị mất nước từ bên trong qua da, khi thời tiết trở nên khô hanh, hoặc khi ở lâu trong phòng điều hòa..., da lại càng mất nước nhiều hơn. Ngoài ra, một số người bị rối loạn hệ thống tạo ẩm tự nhiên của cơ thể cũng bị khô da, dù có thoa các loại kem hay gel tạo ẩm, cũng chỉ có tác dụng nhất thời bên ngoài, mà vẫn không giải quyết được căn bản vấn đề khô da... Mới đây, một thành tựu của các nhà khoa học Nhật đã làm kinh ngạc các chuyên gia nghiên cứu về tạo ẩm cho da, khi đưa ra sản phẩm mới có tên khoa học là Gamma polyglutamic acid (g -PGA). Tiến sĩ, bác sĩ Trần Thị Anh Tú (thẩm mỹ viện bác sĩ Tú, 104 Nguyễn Cư Trinh, Q.2 - TPHCM) chia sẻ với Chủ nhật làm đẹp phương pháp mới này. 

Tăng cường khả năng giữ ẩm tự nhiên của da 

g -PGA là sản phẩm sinh học tổng hợp tự nhiên, chiết xuất từ một loại thực phẩm truyền thống của Nhật, tên là Natto, được sản xuất từ đậu nành lên men bằng khuẩn que Bacillus Natto. Natto chứa với hàm lượng cao các vitamin B2, B6, B12, E, K2, g -PGA và nhiều loại men tiêu hóa khác. g -PGA là một sản phẩm tạo ẩm da cao cấp, mới nhất và hiệu quả nhất được biết cho đến nay. Khi đưa vào da, ngoài tác động tăng mạnh độ ẩm của da, độc đáo và quan trọng hơn, g -PGA còn thúc đẩy nâng cao khả năng giữ ẩm tự nhiên của da (từ sâu bên dưới da), làm hồi phục khả năng tự tạo ẩm của da. 

g -PGA có các ưu điểm như: có khả năng tự động làm ẩm da, có tác dụng làm sáng da, làm tăng độ đàn hồi da cao hơn Collagen, làm đầy nếp nhăn da và chống lão hóa. g -PGA được xác định là chất làm ẩm tốt nhất trong tất cả các chất làm ẩm hiện nay, tốt cho cả da và tóc. g -PGA còn có tác dụng tác động tăng cường hấp thụ oxy qua da: theo các nghiên cứu mới nhất của thế giới, lớp trên cùng của da (lớp sừng) lấy oxy trực tiếp từ không khí của môi trường chung quanh (mà không phải được cung cấp oxy từ các mạch máu), và chỉ khi da có đủ ẩm mới có thể hấp thụ tốt oxy để cung cấp cho các tế bào. Khi các tế bào bị thiếu oxy, khả năng tự tạo ẩm cho da sẽ giảm đáng kể, từ đó da sẽ bị khô và lão hóa. 

Dưỡng da không xâm lấn 

Với xu hướng hiện tại người ta luôn tìm kiếm những chất làm sáng da tự nhiên, không xâm lấn. g -PGA không chỉ rất hiệu quả trong tạo ẩm da, mà còn rất hiệu quả trong việc làm sáng da. Hiện nay, tại thẩm mỹ viện bác sĩ Tú đã áp dụng công nghệ điều trị ẩm và tạo ẩm cho da: muối g -PGA dễ dàng hòa tan trong nước và được ion hóa. Dung dịch ion hóa g -PGA sẽ được đưa vào sâu dưới da bằng công nghệ điện chuyển ion, tương tự như đã thực hiện với vitamin C và vitamin E. 

Công nghệ điện chuyển ion g -PGA này vừa được đưa vào Việt Nam đầu năm 2008, sẽ phối hợp với công nghệ điện chuyển ion vitamin C + E, các công nghệ laser, công nghệ oxyjet, công nghệ sóng RF, công nghệ botox, restylane... giúp cho làn da chúng ta khỏe mạnh và luôn giữ được vẻ mượt mà tươi sáng, săn chắc, trẻ trung...

(VNDOC 's Blog - Theo báo Người Lao Động)

Sunday January 20, 2008 - 09:09am (ICT)

Next Post: Thêm lợi ích của bông cải xanh
Previous Post: Giữ gìn đôi mắt trong mùa đông

Làn da trắng trẻo, mịn màng tạo cho toàn bộ gương mặt vẻ thanh thoát, trong sáng. Thế nên, chăm sóc da mặt là một vấn đề luôn được các cô gái quan tâm hàng đầu. Tuy nhiên, nhiều người không biết cách chăm sóc nên khiến làn da bị sần sùi, nổi mụn cám hoặc mụn bọc rất mất thẩm mỹ, thậm chí để lại biến chứng lâu dài không thể khắc phục được

Làm sạch da để ngừa mụn 

Theo chị Nguyễn Thị Phương Uyên, giảng viên chăm sóc da mặt tại thẩm mỹ viện Luy, mụn do nhiều nguyên nhân gây nên. Có nguyên nhân mang tính di truyền như người có làn da dầu thì thường dễ bị nổi mụn hơn các loại da khác. Có nguyên nhân xuất phát từ cách giữ vệ sinh chưa đúng, do ăn uống nhiều đồ nóng, do thói quen xấu như tự nặn mụn, sờ mó gây trầy xước và viêm nhiễm... Nếu để tình trạng viêm nhiễm xảy ra, các chất cặn bã này sẽ khiến cho các lỗ chân lông bị sưng tấy gây nên mụn mủ làm đau nhức và mất thẩm mỹ cho gương mặt. Nếu sưng tấy kéo dài có thể khiến da bị tổn thương nghiêm trọng và tạo thành sẹo vĩnh viễn. 

Vì thế, trước hết để tránh nổi mụn, điều quan trọng nhất là các bạn gái phải luôn chú ý giữ vệ sinh cho da bằng cách rửa mặt ít nhất 2 lần/ngày vào buổi sáng và buổi tối. Ngoài ra, cần loại bỏ các thói quen xấu như tự nặn mụn, tránh sờ tay lên mặt, tránh thức quá khuya, tình trạng thiếu ngủ... và hạn chế các loại thức ăn nóng như sô-cô-la, ớt, đồ chiên có nhiều dầu mỡ... 

Mặt nạ làm từ nguyên liệu thiên nhiên 

Trong trường hợp đã bị nổi mụn thì cần phải điều trị đúng cách và tận gốc. Nếu bị mụn bọc và mụn mủ thì cần phải đi khám bác sĩ chuyên khoa da liễu để được tư vấn và cho thuốc điều trị. Trong trường hợp chỉ bị mụn cám và mụn đầu đen thì có thể đến các thẩm mỹ viện, spa có uy tín để được các chuyên viên lấy sạch nhân mụn bằng các dụng cụ chuyên dụng, không khiến trầy xước và nhiễm trùng. Nếu mới bị nhẹ và không thích đến các thẩm mỹ viện thì các bạn có thể tự làm một số loại mặt nạ bằng các nguyên liệu từ thiên nhiên để sử dụng tại nhà. 

Để tẩy các tế bào chết trên gương mặt, đơn giản nhất là mặt nạ chanh và mật ong. Chỉ cần nửa trái chanh cộng với một muỗng cà phê mật ong, đem trộn đều thành một hỗn hợp sền sệt. Sau đó thoa đều lên gương mặt và giữ trong vòng 1-2 phút rồi rửa sạch. Mật ong giúp làm mềm da và chanh giúp tẩy sạch các tế bào chết, đem lại làn da trơn láng và mềm mại hơn. Đối với những người có làn da dầu thì nên đắp mặt nạ lòng trắng trứng gà. Loại mặt nạ này cực kỳ đơn giản, chỉ cần đập trứng gà ra, lọc lấy phần lòng trắng và thoa đều lên mặt, để trong vòng 15 phút rồi rửa sạch. Cố gắng chịu đựng mùi tanh của trứng gà sống, mỗi tuần làm 1-2 lần là không còn sợ da tiết quá nhiều bã nhờn nữa. 

Một loại nguyên liệu khác cũng cho hiệu quả rất tốt là quả đu đủ xanh. Chỉ cần lấy một miếng đu đủ xanh (cả vỏ và hạt non) xay nát, đắp lên vùng da bị mụn là có thể giúp ích rất nhiều. Ngoài ra, còn một phương pháp nữa cực kỳ đơn giản mà hữu ích không kém, đó là sử dụng lá cây nha đam. Chỉ cần dùng dao cắt lát lá nha đam, lấy phần ruột trong suốt có chất dịch nhờn nằm phía trong lá. Sau đó, nhẹ nhàng thoa chất dịch này lên những nốt mụn, để trong 10 phút, rồi rửa sạch bằng nước lạnh. Cách này làm mát và giảm độ sưng tấy của mụn. Làm 2 lần/tuần sẽ cho kết quả khá khả quan. 

(VNDOC 's Blog - Theo báo Người Lao Động)

Một số thuốc có thể gây sạm da, khiến bệnh nhân sốt ruột tự tìm cách chữa, nhiều khi dẫn đến hậu quả xấu. Cách ứng xử đúng nhất là ngừng thuốc (nên hỏi ý kiến bác sĩ điều trị để có thể đổi thuốc) và kiên nhẫn đợi một thời gian. chứng sạm sẽ hết dần. 

Thuốc tạo điều kiện làm sạm da

Các thuốc này không trực tiếp gây sạm da nhưng tạo điều kiện cho các tác nhân khác gaya ra hiện tượng này. Ví dụ: khi dùng acid citric, acid malic, tatric (trong kem AHA), aspirin, acid salycylic, chúng bóc các tầng bì thành lớp mỏng (lột da) làm cho tế bào biểu bì mới (da non) lộ ra. Sau đó, tia cực tím trong nắng tác dụng lên lớp biểu bì mới, gây sạm da. 

Phần lớn các loại thuốc dùng ngoài hay mỹ phẩm chứa dược chất, chất phụ gia có thể gây dị ứng cho một số người; thường là mẩn đỏ, phát ban, làm bong da, lở loét..., dẫn đến sạm da. Đây là những trường hợp sạm da thứ cấp, có thể tránh được như kiêng nắng sau khi dùng thuốc lột, chọn lựa thuốc thích hợp để tránh dị ứng (dựa vào tiền sử bệnh tật, dùng thử phạm vi nhỏ).

Thuốc trực tiếp gây sạm da

Thuốc chữa loạn thần clopromazin và thuốc chữa dị ứng phenothiazin: Làm tăng tính nhạy cảm của da với ánh sáng. Khi dùng liều cao, kéo dài, đặc biệt là có ra nắng thì sẽ bị sạm đen trên vùng da hở. Phải ngừng thuốc khá lâu, sạm mới hết; có trường hợp sạm chỉ mất đi một phần.

Thuốc sốt rét chloroquin hay hydrochloroquin: Sau nhiều tháng dùng thuốc, bệnh nhân sẽ bị sạm da màu đen ở phía đùi, niêm mạc vòm miệng, mặt và nền các móng. Khi ngừng thuốc, vết sạm chỉ giảm được một phần.

Khi phát hiện sạm da do hai nhóm thuốc trên, cần kiểm tra mắt để phát hiện đục giác mạc, thủy tinh thể và bệnh võng mạc.

Thuốc chữa phong clofazimine (lamprène): Thường xuất hiện sạm da màu đỏ da cam lan tỏa sớm, rồi sạm màu nâu tím (xám đen) trên các tổn thương. Ngừng thuốc, sạm sẽ giảm dần nhưng có khi phải mất một thời gian dài.

Các thuốc nhóm kháng sinh cyclin: Nhóm thuốc này làm tăng nhạy cảm của da đối với ánh nắng. Khi dùng liều cao, dài ngày mà ra nắng thì dễ bị sạm da vùng da hở. Mynocyclin (phụ trị bệnh trứng cá) làm xuất hiện sạm da màu xanh đen trên các sẹo trứng cá hoặc mặt trước của đùi. Metacyclin gây sạm da màu xám đen nhạt trên các vùng da hở. Khi ngừng thuốc, vết sạm sẽ giảm từng phần.

Thuốc chống động kinh hydatoin: Tác dụng trực tiếp trên hắc tố bào, đặc biệt khi dùng thuốc mà ra nắng thì sẽ bị sạm giống như nám da mặt, sạm da màu nâu ở trán, má và cằm. Ngừng thuốc vài tháng sạm sẽ hết dần.

Thuốc azidothymidin chữa AIDS: Gây sạm móng màu nâu nhạt.

Sạm da hiếm khi xảy ra khi dùng với liều và thời gian điều trị thông thường. Bởi thế, nhiều tài liệu hướng dẫn dùng thuốc không đề cập đến tác dụng phụ này. Tuân thủ đúng liều và thời gian điều trị là biện pháp chủ động tránh sạm da. Nên tránh trường hợp vì không biết mà dùng liều cao, kéo dài (như uống thuốc phòng sốt rét triền miên không theo đúng hướng dẫn).

Đa số trường hợp sạm da sẽ hết hoàn toàn hoặc hết một phần, sớm hay muộn tùy loại. Nếu phát hiện thấy sạm da thì ngừng thuốc ngay nhằm tránh sạm da rộng. Nếu cần tiếp tục điều trị, thầy thuốc có thể có những thay đổi cần thiết.

Kiên nhẫn chờ đợi một thời gian sau khi ngừng thuốc, sạm sẽ hết dần. Có người bệnh tự ý dùng vitamin C hoặc bôi thuốc chống dị ứng. Vitamin C không thể chữa sạm da, nếu uống liên tục liều cao có thể gây sỏi thận, tiêm vào tĩnh mạch có thể bị tai biến. Thuốc chống dị ứng cũng chữa không khỏi sạm da mà còn có thể gây sạm theo cơ chế khác. Ví dụ: Dùng lâu dài thuốc chống dị ứng corticoid sẽ làm giảm sức đề kháng của da, khiến da dễ bị nhiễm khuẩn, giảm sức căng, nhăn nheo, hoại tử tế bào, lở loét, cuối cùng làm sạm da.

Sạm da khó chữa khỏi bằng thuốc. Tuy nhiên, một số người nếu dùng loại hỗn hợp nhiều vitamin và kiêng nắng thì sự hồi phục sẽ nhanh hơn. 
(Theo VNDOC 's Blog Sưu Tầm)

Khô da là một biểu hiện rất hay gặp. Bình thường, cơ thể luôn có sự mất nước từ bên trong qua da. Vào mùa thu, mùa đông, khi thời tiết trở nên khô hanh, hoặc khi ở lâu trong phòng điều hòa..., sự mất nước này lại càng tăng mạnh. Vì khô da có nhiều biểu hiện khác nhau, ở nhiều vị trí khác nhau nên cách điều trị cũng không giống nhau.

Khô da toàn thân

Da khô là khi lớp thượng bì trên cùng trở nên khô, nhăn nheo, đôi khi bong hàng lớp tế bào da chết trông như da bị mốc. Da toàn thân khô ở nhiều mức độ khác nhau. Nhẹ thì ta chỉ cảm thấy da khô, nhăn nheo vào mùa thu - đông. Nặng thì da khô quanh năm và tăng lên vào mùa đông, nhiều trường hợp da trông xù xì, sờ vào thô ráp. Tuổi càng cao, lượng nước trong cơ thể càng giảm nên da càng trở nên khô hơn. Nhiều người bị ngứa trên nền da khô dù không có tổn thương gì và chính vì gãi làm xuất hiện các tổn thương da. Da khô toàn thân hay gặp ở những người bị viêm da cơ địa, xơ cứng bì, vảy cá, viêm da tróc vảy, hoặc ở các thành viên của các gia đình mắc bệnh cơ địa dễ dị ứng...

Chăm sóc da khô: Không tắm nước nóng quá, không tắm lâu quá. Ngày chỉ tắm rửa một lần. Kiêng: gãi, kỳ cọ mạnh, chà xát bằng khăn hoặc xát chanh, xát muối, xà phòng. Không lấy bàn chải cọ lên da. Có thể tắm bằng nước chanh hòa loãng hoặc sữa tắm làm dịu da như physiogel hoặc xà phòng dành cho da khô như oilatum.

Điều trị: Sau khi tắm rửa có thể bôi các chế phẩm làm ẩm da như cream vitamin E, lacticare... Với vùng da bị viêm sần sùi, ngứa có thể bôi một trong các chế phẩm có steroid như: flucinar, fobancort... ngày một lần vào buổi tối trong 1-3 tuần tùy theo chỉ định của bác sĩ. Khi bị khô da phải uống nhiều nước, ăn thêm hoa quả, rau xanh. Có thể uống một đợt vitamin E hoặc vitamin C theo chỉ dẫn của bác sĩ chuyên khoa da liễu.

Khô da mặt, môi

Có thể bạn chưa biết

Càng rửa mặt nhiều, càng chà mạnh thì da càng khô, kèm theo thường bị khô môi.

Một số người về mùa đông hay bị khô da ở vùng mặt hoặc môi. Nếu nhẹ thì chỉ thấy da căng hơn, hơi đỏ lên sau khi rửa mặt, đôi khi cảm thấy hơi ran rát. Nếu nặng thì da mặt luôn bị đỏ, căng rát, có bong vảy từng điểm hoặc bong một lớp vảy da phấn nhẹ trên toàn bộ da mặt. Nếu nặng thì môi bị nứt nẻ, căng rát, bong những vảy lớn. Nhiều trường hợp có các vết nứt sâu hoặc cứ cố bóc vảy đi thì sẽ bị chảy máu. Bệnh nhân bị đau khi ăn uống, há miệng khó khăn.

Chăm sóc da mặt: Không nên dùng mỹ phẩm khi da khô nhiều và có kèm theo viêm da. Không rửa mặt bằng nước nóng. Ngày chỉ rửa mặt từ 2-3 lần. Kiêng chà xát bằng khăn hoặc xát chanh, xát muối, sữa rửa mặt thông thường. Có thể rửa mặt bằng nước máy sạch hoặc sữa rửa mặt làm dịu da như physiogel.

Điều trị: Tuyệt đối không tự ý bôi lên mặt các chế phẩm như: trangalar, cortebios, flucinar, synalar, gentrison, diproson, halog, diprosalic, kem tự pha chế (có trangalar, aspirin, vitamin B1, kem sâm...), một số kem đông y, một số loại kem không rõ nguồn gốc... để chữa nẻ hoặc chữa viêm da vì các chế phẩm này có rất nhiều tác dụng phụ. Hầu hết các chế phẩm này có chứa một hoạt chất chống viêm là steroid. Nếu bôi trong vòng 3-5 ngày đầu thì da sẽ đỡ nẻ, đỡ sần sùi, đỡ bong vảy. Nhưng nếu tiếp tục bôi thì hoạt chất steroid sẽ kích thích mọc nhiều mụn trứng cá và da trở nên sần sùi như vỏ cam sành. Hoạt chất này còn gây teo da, giãn mạch làm cho da mặt bị mỏng đi, luôn đỏ lên và có thể nhìn thấy các mạch máu nhỏ li ti dưới da. Da trở nên kém chống đỡ với môi trường, hay bị rát hoặc ngứa khi ra trời nắng, gió hoặc tiếp xúc với nước mưa.

Bạn cần chú ý điều gì?

Chú ý uống nhiều nước, ăn thêm hoa quả, rau xanh. Có thể uống một đợt vitamin E hoặc vitamin C theo chỉ dẫn của bác sĩ chuyên khoa da liễu.

Có thể bôi các chế phẩm làm ẩm da như: cream vitamin E, lacticare... Nếu có viêm da thì chỉ được bôi các chế phẩm chống viêm nhẹ như C - mycine, foban, erythrogel...

Chăm sóc môi bị nẻ: Kiêng liếm môi, bóc vảy, hạn chế tiếp xúc với nước. Có thể bôi các chế phẩm làm ẩm da như cream vitamin E hoặc thuốc chữa bệnh nhưng phải có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa da liễu.

Nứt nẻ bàn tay, bàn chân

Những người mắc bệnh viêm da cơ địa hoặc các thành viên trong gia đình có cơ địa dễ dị ứng hoặc những người do nghề nghiệp, công việc phải tiếp xúc với các chất tẩy rửa, nước... hay bị khô và nứt nẻ bàn tay, bàn chân. Da bàn tay, bàn chân luôn bị khô, thô ráp. Về mùa đông da càng khô tăng lên, lớp tế bào sừng phía ngoài cùng dày lên, bong vảy từng điểm một. Dần dần bong vảy tăng lên và các điểm liên kết với nhau tạo thành từng mảng lớn hoặc toàn bộ lòng bàn tay, bàn chân bị đỏ lên bong vảy. Nền da ở dưới có thể ẩm ướt, có các mụn nước do viêm kèm theo hoặc nền da đỏ khô. Khi bóc lớp vảy trên bề mặt đi ta thấy nền da ở dưới đỏ hồng, nhăn nheo. Nếu bệnh nhân không chăm sóc da đúng cách hoặc bong da nhiều thì có thể xuất hiện các vết nứt nẻ da. Nếu nứt sâu thì có thể gây chảy máu. Thường thì bệnh nhân không ngứa nhưng nếu có viêm da nhiều thì bệnh nhân bị ngứa. Kèm theo bệnh nhân có thể bị các tổn thương viêm da ở các vùng da khác trên cơ thể.

Chăm sóc da: Về ăn uống không cần kiêng nhưng phải tránh một số động tác như: bóc vảy, gãi, chà xát, ngâm nước, và kiêng xà phòng. Hạn chế rửa tay, ngày chỉ nên rửa chân một lần khi tắm và lưu ý luôn giữ chân tay khô ráo. Có thể chỉ cần rửa tay chân bằng nước máy sạch và cũng có thể dùng các xà phòng rửa tay, chân làm ẩm da, dịu da như oilatum, physiogel...

Điều trị tại chỗ: Có thể bôi các chế phẩm làm mềm da, ẩm da, dịu da ngày vài lần như cream vitamin E, lacticare, bridge heel balm... Cũng có thể bôi một trong các chế phẩm có steroid như: flucinar, gentrison, diproson, fobancort... ngày một lần trong 1-3 tuần. Không tự ý bôi các chế phẩm này dài ngày quá hoặc không theo chỉ định của bác sĩ vì có thể gây teo da. Nếu có mụn nước nhiều, ngứa nhiều kèm theo nền da viêm thì phải dùng một đợt thuốc kháng sinh và một trong các thuốc kháng histamin như: phenergan hoặc loratadin, có thể uống một đợt vitamin E hoặc vitamin C theo chỉ dẫn của bác sĩ chuyên khoa da liễu. Cần uống nhiều nước, ăn thêm hoa quả, rau xanh.

TS. Nguyễn Thị Lai

Bào da là gì?

Bào da là một kỹ thuật đã được kiểm chứng trên lâm sàng nhằm điều trị các vết nhăn, tàn nhan, rỗ, và những vùng tăng sắc tố.

Kỹ thuật này cải thiện bề mặt da, cho phép da tái tạo tự nhiên để làm giảm các khuyết điểm. Quá trình này có thể làm tăng tới 30% độ đàn hồi của da, phục hồi sự tự tin trên khuôn mặt bạn.

Phương pháp này không xâm lấn, được thực hiện nhờ hút các tinh thể trông giống như tinh thể đường. Những tinh thế này đi qua da với vận tốc cao làm bào mòn da.

Quá trình này kích thích tuần hoàn bên dưới, tạo cho da một sức sống mới. Không như tia laser, phương pháp này không tạo ra nhiệt do đó có thể thực hiện tại bất cứ nơi nào trên cơ thể cũng như không cần phải vô cảm, không cần tốn thời gian lành, và có thể thực hiện vào giờ nghỉ trưa. Kết quả có ngay lập tức với làn da mịn, hồng với sự cải thiện về trương lực và bề mặt da.

Phương pháp này có gây đau không?

Phương pháp này chỉ gây một cảm giác như bị kiến cắn nhẹ, tương tự như cảm giác bị giọt mưa rơi vào.
Tôi cần điều trị bao lâu để có một khuôn mặt mang sức sống mới?

Số bước điều trị phụ thuộc vào loại da và tình trạng da. Kết quả thường có ngay lập tức; tuy nhiên, cần trung bình từ 5 lần hoặc hơn, chiếm khoảng 2-3 tuần để đạt đựơc cải thiện rõ nét. Điều trị duy trì mỗi 4-6 tuần có thể được để giữ được sự cải thiện.
Cần bao lâu để phục hồi sau điều trị?

Không cần phải chờ. Bạn sẽ cảm thấy tương tự như bị cháy nắng nhẹ cũng như thấy da căng. Bạn có thể trang điểm hoặc dùng chất làm ẩm trên vùng điều trị và trở lại với các hoạt động thường ngày.
(Sức khỏe và đời sống)

Tuổi đôi mươi, vài vết tàn nhang trên đôi má hồng sẽ làm thiếu nữ càng thêm duyên dáng. Tuy nhiên, vết tàn nhang quá to và dày lại khiến nhiều người phiền lòng, nghe mách thuốc gì cũng bôi hoặc uống. Các dược sĩ giới thiệu 2 loại thuốc trị tàn nhang dưới đây.

Thuốc uống: Rượu thuốc và thuốc hoàn

Công thức: Nhung (hươu hoặc nai) thái lát mỏng 40g, hoài sơn (tốt nhất là củ mài núi, thái mỏng phơi khô) 50g, làm thành bột thô (giã dập, to bằng mảnh ngô xay). Cho vào bình sạch, có nắp đậy kín rồi đổ vào hơn 1 lít rượu 35o (1.100ml). Ngâm trong 10 ngày, cứ 2 ngày lắc bình một lần, sau đó gạn rượu sang một chai khác, đổ bã ra ép cho hết rượu (nước rượu ép ra để riêng dùng trước). Bã đem phơi hoặc sấy cho ráo nước rồi thêm mật ong đủ ngọt làm thành 50 viên hoàn.

Liều dùng: Mỗi ngày uống rượu thuốc 2 lần. Mỗi lần 10ml pha loãng với nước cơm hoặc nước sôi để nguội (nếu không uống được rượu) sáng và tối. Thuốc hoàn uống 1 viên vào buổi trưa.

Thuốc đắp mặt
Tỏi ta bóc vỏ 10-20g. Giã nát tỏi rồi thêm một chén nước sôi 30-60ml nghiền kỹ, lọc lấy nước bỏ bã. Cho bột mì khoảng 20-40g (tuỳ theo diện tích da bị tàn hương hẹp hay rộng) đánh kỹ, tạo thành hồ sền sệt. Bôi hồ tỏi lên da nơi bị tàn hương (tránh giây vào mắt) thành một lớp mỏng đều. Để yên 40-60 phút sẽ khô, khi đó bóc bỏ lớp hồ tỏi đi.

Mỗi ngày đắp thuốc một lần vào buổi tối trước khi tắm. Sau khi lột thuốc đắp, tắm rửa bình thường.

Tẩy mùi tỏi bằng nước chè xanh: Rót một cốc nước chè tươi xanh, dùng bông thấm nước tẩm đẫm nước chè, cọ nhẹ vào chỗ bôi hồ tỏi (nếu không có chè tươi, pha chè lá hoặc chè búp hơi đặc cũng được) sẽ hết mùi.

Chế độ ăn uống
Ăn nhiều rau quả, uống đủ nước hàng ngày, tránh táo bón.
(Theo Sức khoẻ & Đời sống)

Tàn nhang thực sự không ảnh hưởng sức khỏe nhưng lại dễ bị nhầm lẫn với những bệnh nặng hơn như nốt ruồi ác tính, ung thư da... Vì vậy nếu bạn có một hay nhiều đốm sắc tố mà không chắc chắn là tàn nhang thì nên đến bác sĩ da liễu để khám.

Tàn nhang là một khuyết tật nhỏ ngoài da, liên quan chủ yếu tới sự tăng trưởng sắc tố ở lớp đáy và lớp trung bì. Nó là những chấm nhỏ màu nâu hình tròn, phẳng có đường kính dưới 0,5 cm, thường thấy ở vùng da mặt, cổ vai và mu bàn tay sau khi tiếp xúc với ánh nắng.

Tàn nhang thường gặp ở những người có làn da trắng, mỏng, mịn; có tính di truyền. Tuổi càng cao, các nốt tàn nhang càng sẫm màu hơn. Bệnh tăng về mùa hè và giảm về mùa đông. Tàn nhang chỉ ảnh hưởng về mặt thẩm mỹ chứ không gây hại sức khỏe.

Nốt tàn nhang thường nổi rõ khi cơ thể gầy yếu và mờ đi khi cơ thể khỏe mạnh. Do đó, để tàn nhang đỡ ảnh hưởng đến mặt thẩm mỹ, vấn đề chủ yếu là phải tăng cường sức khỏe toàn thân. Tàn nhang có nhiều màu: đỏ, vàng, nâu sậm, nâu nhạt, nâu hay đen...; chúng luôn luôn đậm hơn màu da xung quanh do lắng đọng sắc tố melanin.

Cần phân biệt tàn nhang với nốt ruồi - những chấm tăng sắc tố (màu đen) gặp ở bất kỳ lứa tuổi nào và xuất hiện bất kỳ vị trí nào trên cơ thể. Tàn nhang cũng rất dễ nhầm với nám má - những đốm, dát màu nâu đường kính rộng vài cm, thường xuất hiện ở 2 má, vùng thái dương và trán của phụ nữ có thai, mãn kinh hoặc đang uống thuốc tránh thai. Ngoài ra, cũng cần phân biệt tàn nhang với các bệnh lý sau:

Nốt ruồi son ác tính: Đây là bệnh hiếm xảy ra, thường ở trên mặt người già có tiền sử tiếp xúc với ánh nắng nhiều. Sau nhiều năm, nếu không điều trị, bệnh này có thể diễn tiến thành ung thư ác tính.

Melanom: Một dạng ung thư da rất nguy hiểm có thể xuất hiện ở những người trẻ. Khoảng 40-50% melanom phát triển từ nốt ruồi. Tuy nhiên, so với tàn nhang thì melanom có khuynh hướng lớn hơn, đen hơn và không có hình dạng màu sắc nhất định như một tàn nhang bình thường.

Ung thư tế bào đáy: Là ung thư da thường gặp nhất. Nó thường đỏ hay óng ánh, nhưng thỉnh thoảng nó trở nên nâu làm nhầm lẫn với tàn nhang.

Có hai loại tàn nhang

Chấm tàn nhang: Những đốm phẳng màu đỏ hay nâu nhạt, xuất hiện trong những tháng hè nhiều ánh nắng và biến mất hay phai nhạt trong mùa đông. Tàn nhang này thường thấy ở những người có nước da sáng và trong một vài gia đình, chúng có tính di truyền. Che chắn trong thời gian tiếp xúc với ánh nắng mặt trời để ngừa sự xuất hiện những tàn nhang dạng chấm.

Nốt ruồi son: Trẻ em có thể xuất hiện một đốm nâu sậm, nâu hay đen có khuynh hướng tối hơn chấm tàn nhang và không mất hay phai màu trong mùa đông. Đốm dạng này được xem như là nốt ruồi đơn thuần. Tính di truyền của nốt ruồi hiếm và chúng thường xuất hiện từng nốt đơn độc.

Tàn nhang có khuynh hướng xuất hiện bất kỳ lúc nào, nó không là dấu hiệu của tuổi già. Thỉnh thoảng, những nốt ruồi son ở người già trở thành màu nâu, tổn thương vảy khô gọi là dày sừng bã đậu. Dày sừng bã đậu trông giống như sáp, có thể xảy ra cùng vị trí tàn nhang nhưng nguyên nhân không phải là ánh sáng mặt trời, chúng có thể xuất hiện ở những vùng được che phủ.

Điều trị và phòng ngừa

Tàn nhang có chiều hướng tiến triển cùng với ung thư da nhạy cảm với ánh nắng. Đây cũng là dấu hiệu báo động cho những người có làn da dễ bị tổn thương do ánh nắng và ung thư da.

Có thể sử dụng các hóa chất làm nhạt màu tàn nhang (như sử dụng ôxy già, thủy ngân), phương pháp này tự làm ở nhà cũng được. Một số trường hợp có thể dùng phương pháp laser. Nếu tàn nhang mọc nhiều và sậm màu, việc điều trị cần đến một số thuốc, mỹ phẩm... với sự chỉ định hướng dẫn, rõ ràng của bác sĩ chuyên khoa.

Tuy nhiên, các phương pháp điều trị tàn nhang bằng hóa chất như bôi dung dịch chỉ có thể làm nhạt bớt màu, chứ không thể ngăn chặn sự xuất hiện các nốt tàn nhang mới. Phương pháp đốt điện, dùng tia laser hoặc đốt lạnh bằng ni-tơ lỏng có thể xóa các nốt tàn nhang, nhưng nếu làm không cẩn thận sẽ rất dễ để lại trên da những vết sẹo thâm hoặc sẹo giảm sắc tố, làm giảm thẩm mỹ.

Chính vì thế, việc phòng ngừa luôn tốt hơn là để tàn nhang xuất hiện rồi sau đó điều trị. Những người có yếu tố di truyền bị tàn nhang nên che chắn bất cứ khi nào thích hợp và hạn chế tiếp xúc tối thiểu với ánh nắng mặt trời. Việc làm này giúp ngăn chặn phát sinh tàn nhang và quan trọng hơn nữa là giảm nguy cơ ung thư da.

Cần tránh nắng bằng cách đội nón mũ rộng vành, đi găng tay, dùng kem chống nắng có chỉ số SPF lớn hơn 15 (bôi vào vùng da hở trước khi ra nắng 20-30 phút), tránh làm việc ngoài trời từ 10 giờ sáng đến 2 giờ chiều. Ngoài ra, có thể dùng kem làm trắng da chứa hydro quinone 2% hoặc vitamin A vào các buổi tối trước khi đi ngủ.
(Theo Người Lao Động)

Chữa vết nhăn bằng đèn hồng ngoại

Theo kết quả một cuộc nghiên cứu do hai bác sĩ mắt của Anh tiến hành, đèn hồng ngoại có thể làm giảm đáng kể vết nhăn trên gương mặt con người.

Cuộc nghiên cứu tập trung vào vùng da quanh mắt, trong đó những người tình nguyện được chiếu ánh sáng hồng ngoại thông qua một thiết bị xách tay tên Restorelite từ 15 đến 30 phút mỗi ngày trong vòng 2 tháng. 95% những người tình nguyện cho biết đèn hồng ngoại đã mang lại sự khác biệt cho gương mặt của họ. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cho biết việc loại bỏ hoàn toàn các nếp nhăn bằng Restorelite là điều không tưởng.
(Theo BBC)

Bảo vệ sẹo khỏi nắng

Muốn giữ cho vết sẹo không trở nên quá tồi tệ, hãy che chở nó khỏi ánh nắng mặt trời. Theo các nhà khoa học Mỹ, những tổn thương do tia nắng gây ra trên sẹo sẽ âm ỉ hơn so với sự cháy nắng thông thường.

Trong quá trình lành sẹo, có một số yếu tố gây ảnh hưởng đến hình thù của nó. Gene và bản chất của vết thương là những yếu tố nằm ngoài khả năng kiểm soát của người bệnh. Song có thể cải thiện được tình hình nhờ các biện pháp chăm sóc đặc biệt, trong đó có việc bảo vệ nó dưới ánh nắng mặt trời.

Theo Viện Da liễu Mỹ, sẹo đặc biệt nhạy cảm với tia nắng và dễ bị cháy nắng hơn bất kỳ vùng da khỏe mạnh nào. Một khi đã tổn thương, các vết sẹo cũ sẽ không nhạt màu, còn vết mới thì trở nên đen thâm lại và khó trở lại màu da bình thường.

Vì lý do đó, cần tuyệt đối tránh cho vết sẹo mới tiếp xúc với ánh nắng. Hãy bảo vệ nó bằng cách mặc áo dài tay, quần dài và đội mũ rộng vành. Có thể dùng thêm kem chống nắng nếu trang phục không đủ hiệu quả. Nên sử dụng loại kem có chứa kẽm và titan, hoặc có độ SPF từ 15 trở lên. Ngoài ra, có thể tăng cường tốc độ lành sẹo bằng cách massage từ 5 đến 10 phút mỗi ngày. Nếu là vết sẹo khâu thì cần tránh hoạt động mạnh trong ít nhất 2 tuần.
(theo HealthDayNews)

Một số thuốc có thể gây sạm da, khiến bệnh nhân sốt ruột tự tìm cách chữa, nhiều khi dẫn đến hậu quả xấu. Cách ứng xử đúng nhất là ngừng thuốc (nên hỏi ý kiến bác sĩ điều trị để có thể đổi thuốc) và kiên nhẫn đợi một thời gian. chứng sạm sẽ hết dần.

Thuốc tạo điều kiện làm sạm da

Các thuốc này không trực tiếp gây sạm da nhưng tạo điều kiện cho các tác nhân khác gaya ra hiện tượng này. Ví dụ: khi dùng acid citric, acid malic, tatric (trong kem AHA), aspirin, acid salycylic, chúng bóc các tầng bì thành lớp mỏng (lột da) làm cho tế bào biểu bì mới (da non) lộ ra. Sau đó, tia cực tím trong nắng tác dụng lên lớp biểu bì mới, gây sạm da.

Phần lớn các loại thuốc dùng ngoài hay mỹ phẩm chứa dược chất, chất phụ gia có thể gây dị ứng cho một số người; thường là mẩn đỏ, phát ban, làm bong da, lở loét..., dẫn đến sạm da. Đây là những trường hợp sạm da thứ cấp, có thể tránh được như kiêng nắng sau khi dùng thuốc lột, chọn lựa thuốc thích hợp để tránh dị ứng (dựa vào tiền sử bệnh tật, dùng thử phạm vi nhỏ).

Thuốc trực tiếp gây sạm da

Thuốc chữa loạn thần clopromazin và thuốc chữa dị ứng phenothiazin: Làm tăng tính nhạy cảm của da với ánh sáng. Khi dùng liều cao, kéo dài, đặc biệt là có ra nắng thì sẽ bị sạm đen trên vùng da hở. Phải ngừng thuốc khá lâu, sạm mới hết; có trường hợp sạm chỉ mất đi một phần.

Thuốc sốt rét chloroquin hay hydrochloroquin: Sau nhiều tháng dùng thuốc, bệnh nhân sẽ bị sạm da màu đen ở phía đùi, niêm mạc vòm miệng, mặt và nền các móng. Khi ngừng thuốc, vết sạm chỉ giảm được một phần.

Khi phát hiện sạm da do hai nhóm thuốc trên, cần kiểm tra mắt để phát hiện đục giác mạc, thủy tinh thể và bệnh võng mạc.

Thuốc chữa phong clofazimine (lamprène): Thường xuất hiện sạm da màu đỏ da cam lan tỏa sớm, rồi sạm màu nâu tím (xám đen) trên các tổn thương. Ngừng thuốc, sạm sẽ giảm dần nhưng có khi phải mất một thời gian dài.

Các thuốc nhóm kháng sinh cyclin: Nhóm thuốc này làm tăng nhạy cảm của da đối với ánh nắng. Khi dùng liều cao, dài ngày mà ra nắng thì dễ bị sạm da vùng da hở. Mynocyclin (phụ trị bệnh trứng cá) làm xuất hiện sạm da màu xanh đen trên các sẹo trứng cá hoặc mặt trước của đùi. Metacyclin gây sạm da màu xám đen nhạt trên các vùng da hở. Khi ngừng thuốc, vết sạm sẽ giảm từng phần.

Thuốc chống động kinh hydatoin: Tác dụng trực tiếp trên hắc tố bào, đặc biệt khi dùng thuốc mà ra nắng thì sẽ bị sạm giống như nám da mặt, sạm da màu nâu ở trán, má và cằm. Ngừng thuốc vài tháng sạm sẽ hết dần.

Thuốc azidothymidin chữa AIDS: Gây sạm móng màu nâu nhạt.

Sạm da hiếm khi xảy ra khi dùng với liều và thời gian điều trị thông thường. Bởi thế, nhiều tài liệu hướng dẫn dùng thuốc không đề cập đến tác dụng phụ này. Tuân thủ đúng liều và thời gian điều trị là biện pháp chủ động tránh sạm da. Nên tránh trường hợp vì không biết mà dùng liều cao, kéo dài (như uống thuốc phòng sốt rét triền miên không theo đúng hướng dẫn).

Đa số trường hợp sạm da sẽ hết hoàn toàn hoặc hết một phần, sớm hay muộn tùy loại. Nếu phát hiện thấy sạm da thì ngừng thuốc ngay nhằm tránh sạm da rộng. Nếu cần tiếp tục điều trị, thầy thuốc có thể có những thay đổi cần thiết.

Kiên nhẫn chờ đợi một thời gian sau khi ngừng thuốc, sạm sẽ hết dần. Có người bệnh tự ý dùng vitamin C hoặc bôi thuốc chống dị ứng. Vitamin C không thể chữa sạm da, nếu uống liên tục liều cao có thể gây sỏi thận, tiêm vào tĩnh mạch có thể bị tai biến. Thuốc chống dị ứng cũng chữa không khỏi sạm da mà còn có thể gây sạm theo cơ chế khác. Ví dụ: Dùng lâu dài thuốc chống dị ứng corticoid sẽ làm giảm sức đề kháng của da, khiến da dễ bị nhiễm khuẩn, giảm sức căng, nhăn nheo, hoại tử tế bào, lở loét, cuối cùng làm sạm da.

Sạm da khó chữa khỏi bằng thuốc. Tuy nhiên, một số người nếu dùng loại hỗn hợp nhiều vitamin và kiêng nắng thì sự hồi phục sẽ nhanh hơn.
(Theo Vnexpress)